DANS DANS DANS - HARUKI MURAKAMİ

 

Bir kuyunun dibi, bir koza hali... Bir sarmalın içinden kelimelerle geçip ışığı bulmak, güneşe kavuşmak gibi bir hal... Bir Murakami kitabı eşliğinde dans ederek, hiç düşünmeden güneşe kavuşmak, kavuşmayı denemek gibi...Bir hastane odasında şifa ararken ya da herhangi bir zaman diliminde dibe yaklaşırken elime aldığım romanlarına belki de gereğinden fazla anlam yükler oldum son dönemde.

Evvel Zaman İçinde Mezopotamya - Jean Bottero- Marie Josep Steve

Dinler tarihi ister istemez Ortadoğu'ya, Mezopotamya'ya doğru sürüklerken bir girdaba çekiliyormuş hissiyle devam ettiğimi söylüyorum her seferinde. Adına vurulup aldığım kitabın başı Persepolis'le -İran'la- başladığı için bir hoppalaaa geçti içimden.

Geçmiş, Bugün, Gelecek...

Kars Kalesi'nden şehre kuş bakışı baktığınızda benzer  yapıda kilise ve kümbetleri görürsünüz. Selçuklu kümbetlerinin, "Ermeni"  kiliselerinden kopya çekilerek yapıldığı söylenir hemen. Bunu defalarca duydum açıkcası. Burada amaç, Anadolu'da Ermenilerin yaşadığına vurgu yapmaksa eyvallah derim. Bu bir sır değil! Mesela Ani bir Ermeni şehri, İpek Yolu üzerinde... Öyle ki kiliseden, Zerdüşt tapınağı ateşgadeye bir çok ibadet alanını barındırıyor. Çünkü ticaret şehri Ani, Çin'den Hindistan'dan Batıya gidip gelen  kervanları ağırlıyor. Böyle bir yolu düşündüğünüzde hiç bir ırkın saf kalamayacağını fark etmeniz sizi de gülümsetmiyor mu?  (Buna Kayı Boyu da dahil.) Haklısınız bu ayrı bir konu...

İbrahim Peygamber - Muazzez İlmiye Çığ

İsmail, Hz İbrahim'in oğlu ve Arapların atası olarak kabul ediliyor. Kabe'yi inşa eden kişi. İsmail'in Arabistan'da olmasıysa ayrı bir konu. İbrahim'in ilk karısı Sara'nın çocuğu olmayınca Mısırlı cariye Hacer'den İsmail isminde bir çocuğu oluyor. Sonrasında Hacer böbürlendiği için, İshak'ın doğumunda alaylı gülen oğlu İsmail'le birlikte evde istenmediği için baba İbrahim tarafından çöle götürülüp bırakılıyor. Yani aslında terkedilen ve o döneme göre hiç bir hakkı olmayan çocuk. Tevrat'a göre Mısır'da sürdürmüş kalan yaşamını. Kuran'a göreyse Arabistan'da... Kabe'yi babasıyla yapmış. Ama bu babasının onu ve annesini çölde bırakıp gittiği konusunu değiştirmiyor. Müslümanların inancına göre namaz kılabilmeleri ve soyunun 12 koldan büyümesi için çöle getiriliyor...

Renksiz Tsukuru Tazaki'nin HAc Yılları - Haruki Murakami

Karmakarışık aklını odaklayıp, sakinleştirmek istiyorsun. Bu sefer bir kuyuda oturup düşünmek değil de sert dalgaları izlerken üşümek gibi daha çok istediğin... Dünya halinden bir anlığına silkelenmek ya da... Bir Murakami romanı yapabilir bunu. Tam bir yıl önce başlayan hastane maratonundaki gibi sarıp sarmalanır, birlikte karşılarsın şifayı kim bilir... Şükürlerle gelecek iyileşme bu kez ruhuna olur, yüreğini toparlar. Evet tam olarak istediğin bu.

Cesedi saklamak isterken çürüyen etten kalan kemikleri fark eder insan. Kemikler taş,  kaya gibi sağlam ama ruh yok. Bu yüzden bir delik deler taşa, ruhun girip çıkabilmesi içindir, ruh deliği der, kimbilir... Ya da o kemikleri yani insanı bir deliğe gömer,  ana rahmi pozisyonuyla tekrar doğacağına emin olarak...

Toprak altında, yer üstünde yaşayabilen, ağaçlara çıkabilen yani göğe yükselen yılan, tüm evrenlerle bağlantıda, baharın geldiğini haber veren, deri değiştirerek yeniden doğan bir hayvansa gelin de bir dolu anlam yüklemeyin ona. Olacak iş mi?

Eğer ruh uçarak ayrılıyorsa bedenden, bir kuştur, turna kuşu... Uçar göğe yükselir... Kimbilir...

Dağlar alev alev püskürür, korkar insan. Karanlık, aydınlık olur sürekli, üşür, donar, gökyüzü bir parlak olur bir karanlık, seller gelir, aşırı sıcaklar... Kutsal girer devreye sonra kimbilir, onlarca yüzlerce kutsal ve inanç. Doğanın kemikleri, taşlarsa eğer ve onların ruhlarının olduğuna inanılıyorsa bir dolu taş heykel tapınma mekanı olur, kurban kesilir... Kimbilir...

Ortadoğunun bir girdap gibi olduğunu söylüyorum hep, dinler tarihinde ilerledikçe kendine çekiyor. Güney Doğu Anadolu'nun eksik kalır yanı var mı? İbrahim, Nuh peygamberlerle yoğrulan bu topraklara bir de dünyanın bilinen en eski tapınağı ekleniyor. Muhteşem değil mi? Keşke fotoğraftaki yaprakları araladığınızda kitabın adını tam olarak okuyabilmek gibi olsa tarih, binlerce yıl önceki tarih. Her şeyi görüp, anlamlandırabilseniz... Bir öğrenme yolculukta ilerledikçe ancak bir arpa boyu yol gittiğinizi farkedip yine de çok heyecanlı olmaya ne demeli peki?  

Son Kız - Nadia Murad

"Büyüleyici"... Kitap için yapılan yorumlardan biriydi arka kapakta. "Büyüleyici" olanı sordum ister istemez kendime. Bir kadın ve insan olarak yaşadığın aşağılanma ve en ağır tecavüzlerin yarattığı ömür boyu sürecek travmanın nesi "büyüleyici"ydi? Tekrar soruyorum. Şansın yardım ettiği için o cehennemden kurtulmuş olmak mı? Büyük kısmı öldürülen ailenin, akrabalarının ardında kalmış olacak kadar şanslı olmak! Bunca acıdan sonra normal bir hayat kurmaya çalışmak...